{"id": "28", "type": "concept", "uri": "https://id.erfgoed.net/thesauri/stijlen_en_culturen/28", "label": "brutalisme", "labels": [{"label": "brutalisme", "type": "prefLabel", "language": "nl-BE"}], "notes": [{"note": "<a href=\"https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/27415\">https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/27415</a>", "type": "example", "language": "nl-BE"}, {"note": "Het brutalisme in de architectuur streeft naar absolute eerlijkheid in het zichtbaar tonen van constructie, materialen en technieken. Het brutalisme heeft vaak een robuuste esthetiek van ruwe afwerking. Meestal gaat het om ruw bekist zichtbeton (b\u00e9ton brut) maar ook blote betonsteen of baksteen, zowel aan de buitenzijde als in het interieur, en meestal in combinatie met onbeschilderd hout of staal. Typisch voor brutalisme zijn ook een robuuste gevelopbouw zonder decoratieve elementen en een geometrische volumetrie.\n\nHet brutalisme kan gezien worden als een voortzetting van en tegelijk een kritiek op het modernisme van onmiddellijk na de Tweede Wereldoorlog. De term werd vanaf midden jaren 1950 gebruikt in een Angelsaksische context, met architectuurcriticus Reyner Banham en de architecten Alison en Peter Smithson die zichzelf als pioniers van het Nieuwe Brutalisme (New Brutalism) zagen. De term was tegelijk een zinspeling op het b\u00e9ton brut van het late werk van Le Corbusier, een verwijzing naar de Art Brut die de ruwe po\u00ebzie van het dagelijks leven omarmde, en een kritiek op de pittoreske traditie van de Britse en Zweedse welvaartsarchitectuur. Het New Brutalism legde aanvankelijk de nadruk op ethische en sociale aspecten, zoals de nood om architectuur te verbinden met de alledaagsheid van het naoorlogse moderne leven en met de gebruikers. (Jaren 1950 - 1980) \n\n", "type": "scopeNote", "language": "nl-BE"}, {"note": "<a href=\"https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/11321\">https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/11321</a>\n", "type": "example", "language": "nl-BE"}, {"note": "<a href=\"https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/201410\">https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/201410</a>\n\n", "type": "example", "language": "nl-BE"}, {"note": "<a href=\"https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/304389\">https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/304389</a>\n", "type": "example", "language": "nl-BE"}, {"note": "15/01/2025: Scope note aangepast n.a.v. project 20ste-eeuwse stijlen.\n", "type": "changeNote", "language": "nl-BE"}, {"note": "<a href=\"https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/209816\">https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/209816</a>\n", "type": "example", "language": "nl-BE"}, {"note": "<a href=\"https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/217109\">https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/217109</a>\n", "type": "example", "language": "nl-BE"}, {"note": "<a href=\"https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/216456\">https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/216456</a>\n", "type": "example", "language": "nl-BE"}], "sources": [{"citation": "TRACHTENBERG M. &amp; HYMAN I. 2002: <em>Architecture from Prehistory to Postmodernity</em>, New Jersey."}, {"citation": "HEYNEN H., LOECKX A., DE CAUTER L., VAN HERCK K. (red.) 2001: <em>D\u00e1t is architectuur. Sleutelteksten uit de twintigste eeuw</em>, Rotterdam."}, {"citation": "BANHAM R. 1966: <em>The new brutalism: ethic or aesthetic?</em>, London.\n\n"}], "broader": [{"id": "130", "type": "concept", "uri": "https://id.erfgoed.net/thesauri/stijlen_en_culturen/130", "label": "laatmodernisme"}], "narrower": [], "related": [], "member_of": [], "subordinate_arrays": [], "matches": {"exact": ["http://vocab.getty.edu/aat/300112048"]}}